A.Ü.Karşılaştırmalı Medeniyet ve Barış Çalışmaları Merkezi—KAMMER’in,
22 Mayıs 2017 Pazartesi saat:13.30-15.30 arasında, A.Ü.Dil ve
Tarih-Coğrafya Fakültesi Farabi Salonu’nda düzenlediği ve Erciyes
Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Ermeni Dili ve Edebiyatı Bölüm Başkanı
Prof. Dr. Gaffar Çakmaklı Mehdiyev tarafından sunulan “Azerbaycan,
Ermenistan, Türkiye Arasında Sorunların Çözümüne Dair Gelişmeler ve
Öneriler” konulu konferans, akademisyenler, ilgililer ve öğrenciler
tarafından büyük bir beğeniyle izlendi. Konferans öncesindeki açış
konuşmasında A.Ü.KAMMER Müdürü Prof. Dr. Neşe Özden, Merkezin
4.kuruluş yıldönünümde ulaştığı hedeflere, kurumsal vizyonuna ve
Atatürk’ün önem verdiği hedefler doğrultusundaki “medeniyet” ve “dünya
barışı” yaklaşımına değindi.
Ermeni tarihi, dili ve kültürüne ilişkin içerikli bilgilendirmelerin
yapıldığı ve geçmişten günümüze değerlendirmelerle, bölgesel ve
küresel barışın teminine katkı sağlayacak çözüm önerilerinin yer
aldığı konferans sırasında Prof. Dr. Gaffar Çakmaklı Mehdiyev, Birinci
Dünya Savaşı yıllarında 1915’te “sevk ve iskan” ile ilgili bir
kararnamenin (Nisan’da) ve ardından bir kanunun (Mayıs’ta)
çıkarıldığının, bir diğer deyişle, sonraları Ermeni iddialarına konu
olduğu şekliyle herhangi bir soykırım kararı ya da uygulaması
olmadığının altını çizmiştir. Ancak Ermeni Diasporasının, dayanağı
olmayan soykırım iddialarını zaman zaman ülke parlamentolarında kabul
ettirme yolunu takip ederek kamuoyunu yanıltmaya çalıştığını ifade
etmiştir. Soykırım olduğuna dair ilk tasarıyı 1965’te Uruguay
Parlamentosu’nda kabul ettiren Ermeni Diasporası’nın, daha sonraki
yıllarda 20 ülke parlamentosunda bu tür bir karar aldırttığını
belirten Dr. Mehdiyev, özellikle 2015’e denk gelen 100.yılda
Ermenilerin, soykırım tasarılarını kabul eden ülke sayısının daha da
artmasını umduklarını; ama bu beklentilerinin gerçekleşmediğini
belirtmiştir.
Prof. Dr. Gaffar Çakmaklı Mehdiyev ayrıca, Ermenilerin tarihin hiçbir
evresinde  bağımsız devletleri olmadığına ve bu nedenle de bu yöndeki
hayallerini ayakta tutabilmek için her zaman ideolojiye tutunduklarına
dikkat çekmiştir. Bu açıdan Ermeniliğin (Armenizm’in), siyasi
“ideoloji” ile yoğrulduğuna işaret etmiş ve somut tarihsel örnekler
vermiştir.
Eskiçağ’larda Kafkas Albanyası sınırları içinde yer alan “Karabağ”
konusunda 1990’lardan beri görülen gerginliğe ve Ermenilerin bu
bölgedeki işgallarine de değinen Prof. Mehdiyev, 1991-98 sürecinde
Ermenistan Devlet Başkanlığı yapan Ter-Petrosyan’ın bu bölgedeki
Ermeni işgallerine ilişkin mevcut eleştirisinden de örnekler vererek,
Petrosyan’ın bile Karabağ çevresinde işgal edilen toprakların
Azerbaycan’a iadesini önermekte olduğunu hatırlatmıştır. Ayrıca Prof.
Dr. Mehdiyev, Karabağ Sorunu’nun çözümünün, Azerbaycan, Ermenistan,
Türkiye arasındaki ilişkilerin normalleşmesine dair taşıdığı önemi de
hatırlatmıştır
.